Kuzey Ege’nin yıldız rotaları…

https://www.hafta.com.tr/yazarlar/hakan-atis

Yunan mitolojisinin denizler tanrısı “Poseidon” sizden yanaysa rotanızı İzmir’den kuzeye doğru çizebilirsiniz. Ödülünüz birbirinden güzel koylar olacaktır.

(24.11.2025)

Hakan Atis

İzmir’in kuzeyinde Dikili (Midilli) Boğazı ve Körfezi, güneyinde ise doğuya doğru uzanan Çandarlı Körfezi bulunur. Bu tablo, güzel bir havada İzmir’den İstanbul’a cam kenarında uçak yolculuğu yapanların en sevdiği manzaralardan biridir. Haritalar dikkatle incelendiğinde, bölgenin çeşitli barınaklar, koylar ve limanlardan oluştuğu görülür. Uzun lafın kısası, dikkat gerektiren bir rota olduğunu söylemeliyim. Hazırsanız, demir alıp seyrimize başlayalım.

Dikili Boğazı’nın doğusunda, denizde geniş sığlıklar oluşturan düz araziler ve bunların arkasında yükselen dağlar yer alır. Bu rotada seyir, mümkün olduğunca karadan açıkta yapılmalıdır. Boğazın batısında ise Midilli bulunur. Midilli çevresindeki sular genellikle tehlikeli sayılmaz; ancak özellikle gece seyirlerinde balıkçı şamandıraları risk oluşturabilir.


Rüzgârın Evi

Dikili’den itibaren dağlar kıyıda adeta doğal bir set oluşturur ve bu yapı Çandarlı’ya kadar devam eder. İzmir’in bu güzel sayfiye beldesinin batısındaki düz saha ise körfeze ulaşan rüzgârın kritik noktasıdır; bu nedenle tedbirli olunmalıdır. Körfezin batısında ayrıca dikkat edilmesi gereken sığlıklar da mevcuttur.

Çandarlı’da yapımı süren büyük ticaret limanı, yakın gelecekte bölgedeki gemi trafiğinin çok daha yoğun olacağının göstergesidir. Deniz ticareti ülkemiz açısından elbette son derece önemli ve stratejiktir; buna itirazım yok. Ancak artacak ticari gemi trafiğinin denizcileri daha dikkatli olmaya yönelteceğini belirtmek isterim.

Çandarlı Körfezi’nin güneyinde Aliağa ve Nemrut Limanları bulunur. İzmir Körfezi’nden başlayıp Eski Foça’dan Ayvalık’a kadar uzanan sahil şeridi, dantel gibi girintili çıkıntılı yapısıyla benzersizdir. Akdeniz iklimi bölgede belirgin biçimde hissedilir. Yaz ve kış aylarında kuzeyden yıldız, kuzeydoğudan poyraz, kuzeybatıdan karayel eser. Lodos deniz havasını bozar ve yağmur getirir. İmbat ise özellikle yazlıkçılar için rahatlık ve serinlik demektir.


Dikkat Gerektiriyor

Bölgede hâkim ve güçlü rüzgâr yönü genellikle kuzeydir. Bu nedenle özellikle Çandarlı açıklarında sert dalgalarla karşılaşmak şaşırtıcı olmaz. Yelkenlilerin oluşturduğu görüntü ise çoğu zaman yat dergilerinin kapağını süsleyecek kadar etkileyicidir.

Çandarlı Körfezi’nin kuzeyindeki Maltepe Burnu ile güneyinde yer alan Arslan Burnu arasındaki saha, kötü hava koşullarının en sert yaşandığı bölgelerden biridir. Yalçın İsmail Gürkan’ın “Meltemle Esen Deniz Damlaları” kitabı, bu bölgedeki atmosferi çok güzel yansıtır. Maltepe Burnu’ndaki rüzgâr sağanaklarına, Arslan Burnu’ndaki kaba dalga ve akıntılara dikkat edilmelidir.

Çandarlı’da akarsuların ve su altı kaynaklarının etkisiyle deniz yılın büyük bölümünde serindir. Rüzgârın günlerce dinmediği olur; bu durum şaşırtıcı değildir. Yöreyi iyi bilen denizcilerin de teyit edeceği gibi, değişken ve sert havasıyla bilinen bölgede en güvenilir rehber meteorolojinin verdiği raporlardır. Tavsiyem, izmir.mgm.gov.tr sitesini düzenli olarak takip etmenizdir. Ayrıca telsizden yapılabilecek uyarıları da dikkate alın. Unutmayın ki deniz ihmale gelmez; güncel bilgi ve alınacak tedbirler çoğu zaman felaketlerin önüne geçer. Doğanın gücüyle yarışmak anlamsızdır; bu nedenle tedbiri elden bırakmayın.

Ne yazık ki kıyılarımızda binlerce tekne sahibi telsiz, can yeleği, pusula, güncel haritalar, işaret fişeği, fener, temel ilkyardım çantası gibi hayati donanımlara sahip olmadan; deyim yerindeyse cahil cesaretiyle denize açılıyor. Bunun sonucu olarak her yıl birçok aile büyük acılar yaşıyor.


Doğal Set

Çandarlı’dan devam edelim… Barınağın kuzeyindeki sahil kesiminde, 40 metre çapında ve özellikle dalgalı havalarda fark edilmesi çok güç bir kayalık mevcuttur. Yeni Foça Koyu’nun batı burnundan 300 metre açıkta ise 40 metre genişliğinde kayalık ve döküntüler bulunur; dikkat edilmelidir.

Tüm önlemleri aldıysanız ve denizciliğin temel kuralı olan “önce güvenlik” ilkesine harfiyen uyuyorsanız sorun yok. Rüzgâra karşı tırmanmayı göze alıp Eski Foça’dan Çandarlı yönüne yelken açanlar veya motorla seyredenler için bölgede birbirinden güzel koylar vardır. Hele sabredip Dikili Bademler’de demir atarsanız ve hava koşulları uygunsa ödülünüz, manzarasıyla insanı büyüleyen muhteşem bir koy olacaktır. Kuzenim Kaptan Tayfun Erkul’un deyimiyle, “Burası ikinci Maldivler’dir.”

Bademler’deki keyifli alarganızdan sonra kuzey rüzgârıyla mücadele ederek ve genellikle bir başka noktada daha konaklayarak Ayvalık’a kadar uzanabilirsiniz. Dilerseniz dümeni Bozcaada’ya da kırabilirsiniz. Elbette başka bir rota tercih ederek İzmir’den güneye inmeyi de seçebilirsiniz. O istikamet, gelecek yazıların konusu… Çünkü deniz izin verdiği sürece gönlüm hep Çeşme–Seferihisar–Kuşadası–Didim–Bodrum–Marmaris–Datça yönündedir.

Tercih sizin… Ama gideceğiniz yerlerin ayrıntılı ve güncel haritalarının mutlaka elinizin altında olmasını öneririm.

Pruvanız neta, rüzgâr kolayınıza olsun.

Yorum bırakın

Bir WordPress.com Sitesidir.

Yukarı ↑